Ποιοι παράγοντες παίζουν ρόλο στην εμφάνιση της κατάθλιψης στην εφηβεία;
Η αιτιολογία της κατάθλιψης θεωρείται πολυπαραγοντική. Συνήθως οφείλεται σε γενετικούς παράγοντες που αυξάνουν την ευαισθησία του παιδιού σε συνδυασμό με αρνητικά βιώματα και εμπειρίες ζωής, όπως παραμέληση και συναισθηματική αποστέρηση. Στην εμφάνιση της κατάθλιψης στην παιδική και εφηβική ηλικία συμβάλλουν επίσης χαρακτηριστικά της οικογένειας του παιδιού, όπως:
- συχνές και έντονες συγκρούσεις
- ελλείψεις στην ικανότητα επικοινωνίας και στις κοινωνικές δεξιότητες
- δυσκολίες στην έκφραση συναισθημάτων
- μειωμένη συνοχή των μελών της
- έλλειψη ενθάρρυνσης και υποστήριξης του παιδιού
- αυξημένη κακοποίηση του παιδιού
- απώλειες, όπως διαζύγιο, θάνατος
- αγχογόνα γεγονότα, όπως ενδοσχολική βία και εκφοβισμός από συμμαθητές
- καλλιέργεια μη λειτουργικών τρόπων αντιμετώπισης δυσκολιών
Τα παιδιά μαθαίνουν από τους γονείς να αποσύρονται όταν αντιμετωπίζουν δύσκολες καταστάσεις αντί να δημιουργούν προσαρμοστικούς τρόπους αντιμετώπισης.
Σύμφωνα με τη γνωσιακή θεωρία, αυτές οι πρώιμες παιδικές εμπειρίες στο υπόβαθρο της γενετικής προδιάθεσης, οδηγούν το παιδί σε μία παραμορφωμένη αντίληψη του κόσμου, η οποία χαρακτηρίζεται από αρνητικές σκέψεις, απαισιοδοξία, παθητικότητα, την αίσθηση έλλειψης ελέγχου ενόψει αρνητικών γεγονότων. Οι έφηβοι με κατάθλιψη χαρακτηρίζονται επίσης από επιλεκτική αντίληψη με αποτέλεσμα να εστιάζουν στα αρνητικά χαρακτηριστικά μιας κατάστασης, ενώ έχουν και την τάση να αποδίδουν θετικά γεγονότα σε εξωτερικούς παράγοντες, όπως στην τύχη, στους οποίους δε μπορούν να ασκούν έλεγχο.